Đăng bởi: trungdung | Tháng Tư 3, 2009

Câu Chuyện Cây Hoa Mai(I)


Lê Phạm Trung Dung
– theo tài liệu của giáo sư Tôn Thất Trình và Đổ Thông Minh-

Hôm nay25/3/ 2009,mùa xuân đến sớm với thành phố Montreal vì tuyết đã tan hết ,để lộ những thảm cỏ xanh ,khiến tôi chạnh lòng nhớ đến bài bài thơ của Phật Hoàng Trần Nhân Tông

Niên thiếu hà tằng liễu sắc không年少何曾了色空
Nhất xuân tâm sự bách hoa trung一春心事百花中
Như kim khám phá đông hoàng diện如今勘破東皇面
Thiền bản bồ đoàn khán trụy hồng禪板蒲團看墜紅


Thưở bé chưa từng liễu sắc không
Xuân về hoa nở rộ trong lòng
Chúa xuân nay bị ta khám phá
Chiếu trải giường thiền ngắm cảnh hồng

Lúc chưa hiểu rõ Sắc Không ,đức vua thấy lòng rộn ràng nhin trăm hoa đua nở nhưng khi đã khám phá Đông Hoàng Diện =Chúa Xuân = Phật Tánh ,tâm của Ngài không lay động vì biết rõ tất cả pháp thế gian là Vô Thường

Thiên nhiên ưu đải đất nước Việt Nam chúng ta,mùa xuân ngoài Bắc có những hoa đào rực rỡ lộng lẫy ,miền Trung từ Quảng Trị trở vào Nam những hoa mai vàng duyên dáng,thắm tươi Ở Canada lạnh lẽo ,người Việt trồng cây cành hoa chuông vàng thay thế cành mai


. Đây là một vài thứ giống của tông chi Forsythia , thuộc họ Lài Oleaceae 、 một nhóm cây lùm bụi hay thân leo rụng lá mùa đông và đến khoảng tháng tháng tư,tháng năm dương lịch các cành không lá đâm hoa . Forsythie có xuất xứ từ tên của nhà thực vật học người Anh Forsyth Các cành hoa Forsythia cũng đều khiển – forcing được trong nhà, để ra hoa mùa đông ở khí hậu lạnh Hoa Kỳ nhưng ở Canada trồng luôn ngoài trời. Có ba loài là Forsythia intermedia ( có thể là giống lai giữa hai lòai kia ), lòai Forsythia suspense còn có tên là Forsythia liễu rũ- weeping Forsythia, cành leo có thể ra rễ khi đụng vào đất ẩm ướt, và lòai Forsythia viridissima là Forsythia thân xanh, hoa cũng màu vàng xanh lợt , không có gì là đẹp cho lắm .

Trong các thứ giống Forsythia thân xanh có thứ giống lùn Bronxensis, chỉ cao chừng 40cm , dùng làm bụi nhỏ công viên hay phủ đất . Đa số các thứ giống lòai F. intermedia màu vàng không tươi thắm như mai vàng nước ta. Như Beatrix Farrand, tuy hoa màu vàng đậm nhuưg lại pha thêm màu cam mất bớt sắc vàng tươi đẹp đi . Như Lynwood Gold , hoa vàng kim , nhưng lại có ngăm ngăm đen, hung hung , nở đầy cành và chịu đựng được bảo tuyết , mưa dông mùa xuân không rụng . Spring Glory cành cũng rất nhiều hoa , nhưng hoa vàng lợt. Còn thứ giống lùn Arnold Dwarf , thân chỉ cao chừng 50-60cm nhưng cành lan xa đến gần 2m , ít hoa không có gì là hấp dẫn . Spectabilis la thứ giống cao gần 3m, mọc mạnh , hoa vàng đậm là bụi chuông vàng đẹp nhất trong lòai. Fortunei là thứ giống F. suspense , mọc thẳng đứng hoa vàng kim, hay dùng phủ các bồn hoa công viên và hay được các vườn ươm hoa kiểng giống bán

Còn mai vàng đẹp nước ta thuộc các thứ giống lòai Ochna integerrima Lour. ( còn có tên cũ là Elaecorpus integerrima Lour. và Ochna harmandii Lec v.v… ) , mọc hoang rừng còi từ Quảng trị vào Nam.

Tuy rằng tài liệu thực vật lại cho biết là lòai này có thứ giống hoa trắng . Và cả nhiều thứ giống chịu đựng được nhiệt độ lạnh hơn Quảng Trị, như các thứ giống tìm thấy ở rừng miền Bắc Thái Lan , thuộc các nhóm rừng lá rụng – deciduous forests Đông Nam Á Châu . Các thứ giống miền Trung hay miền Nam Việt Nam thì luôn luôn có lá xanh, phải lẫy ( lặt ) hết lá vài tuần trước Tết ( có khi phải xông thêm khói , nay có thể dùng các chất điều hòa sinh trưởng như Giberellins..?) hoa mới nở đúng vào dịp Tết được . Nhưng chắc cũng có nhiều thứ giống mai vàng rụng lá vào dịp giêng hai , đầu mùa khô khích lệ cây đâm bông như vài thứ giống cây cao su – hevea cây nghĩ ngơi , rụng lá đúng vào dịp Tết, khỏi mất công khiển ( forcing ) hoa, có khi phiền phức . Các thứ giống mai vàng này cũng như các thứ giống cây cao su rụng lá, đúng dịp Tết dân Việt nghĩ ngơi phục sức, đúng là những cây Việt lấy hoa thưởng thức, hay lấy mũ ( thật ra hevea là cây nguồn gốc Nam Mỹ Châu ) nuôi sống một phần dân tộc ta .

Các cụ ta xưa thấy hoa gì đẹp to hay nhỏ, dáng hoa hồng đều gọi là mai. 🙄

Có khi thuộc những lòai, những họ thực vật xa lắc xa lơ, như cây Bạch Mai , hoa nở trắng cây, một đại thụ trong Nam nổi tiếng vì Pháp đã triệt hạ cây này ở chùa Cây Mai vùng Sài Gòn vào thời kỳ xâm chiếm miền Nam ,thế kỹ thứ 19.

Đó là cây Mai mù u, lòai Ochrocarpus siamensis var.odoratissimus Pierre , thuộc họ Bứa Guttiferae , không phải họ Mai vàng Ochnaceae . Mai tả nhiều ở miền Bắc là mai đào hay mai mơ ( apricot ) thuộc họ hoa hồng Rosaceae . Ông Nguyễn Thiện Tịch đã phân biệt hai họ mai này , đặc biệt là mai Ochnaceae có các nhụy cái rời hẳn nhau ở bầu nhụy, nhưng vòi và nướm lại dính nhau thành một vòi duy nhất giữa hoa; khi ra trái thì có nhiều trái gọi lầm là hột xếp quanh một đế hoa , trước màu xanh , khi chín màu đen .Các mai đào , mai mơ thường chỉ có một nhụy cái , về sau chỉ cho một trái như trái đào , trái mơ. Mai mơ được dân Nhật lựa chọn nhiều làm cây hoa cảnh và uốn éo thân làm kiểng bonsai rất đẹp .

Bên ta thì cụ Nguyễn Trải đã từng tả những thân mai già cỗi đẹp lảo, như trong câu ” lảo mai năng chăm sóc, màu vóc dáng thời gian ” . chúng tôi nghĩ rằng đó là những mai mơ apricot thân u nần, gân guốc như ở loài mơ Nhật làm hoa cảnh- japanese flowering apricots . Và chắc đó cũng là mai cụ Chu Mạnh Trinh tả ở chùa Hương tích : ” thỏ thẻ rừng mai, chim cúng trái “, vì đã có người miền Bắc mô tả nhiều lọai trái mơ ( mai ) chua ngọt khác nhau ở vùng này làm kẹo ô mai mơ rất ngon và cũng có thể làm ô mai muối ( ume ) rất thịnh hành ở Nhật và đang phổ biến ở Hạ uy Di – Hawaii .

Nhưng chúng tôi lại không nghĩ rằng mai hoa ( ắt là mai hoa vàng, vì cụ có làm việc ở Huế, nên biết rỏ các lòai mai vàng ) cụ Cao Bá Quát chỉ bái lạy ” Nhất sanh đê thủ bái mai hoa ” là mai vàng họ Ochnaceae, vì cụ Quát cũng còn nói đến trái mai vàng thơm ngon ở câu thơ chữ Nho : ” Hòang mai, vũ hậu, lục hà hương ” ( tạm dịch : ” mưa cuối mùa , trái mơ vàng trên cành lá xanh chảy như dòng sông hương thơm ” . Ở miền Bắc có hai lọai trái mơ vàng là Prunus armenica L. l, trái mơ bán đầy chợ Hà nội mỗi năm hoa nở thơm ngàt, nhưng ít khi là hoa vàng . Hoa vàng trái mơ vàng tên khoa học lòai là Prunus mume L .,( Prunus mume (Sieb.) Sieb. et Zucc.) quốc tế gọi là mơ Nhật – japanese apricot , trái đầy lông , thịt dính vào hột tròn , rất cứng, trồng khá nhiều ở Hòa Bình ,Cao Bằng , Lạng Sơn. Chính vì vậy mà môt số Việt Kiều ở Pháp quả quyết mai vàng Việt Nam thuộc họ Hoa hồng . Nhưng làm sao mai hoa vàng Âu Mỹ và cả Nhật, cả Trung Quốc nữa, lại có các hoa kép đôi 24 cánh, 120 – 150 cánh… màu vàng như mai vàng Ochna integerrima nước ta hiện nay . Hình như ở Huế,. năm nào hoa mai vàng Ochna ra trên 5 cánh, thì năm đó trong nhà có nhiều may mắn . Thế thì mai vàng nở 120 – 150 cánh trong Nam, nhà ai có mai này hưởng được bao nhiêu cái hên đây ?
Nhưng… chữ “Mai” của Việ t Nam là tiếng Nôm, nguyên do là Chúa Nguyễn khi hùng cứ miền Trung muốn tìm loại hoa cho ngày Tết, thấy cây rừng cho hoa vàng đẹp quá mới lấy về chưng bày và đặt tên là “Mai”, ngẫu nhiên trùng hợp với “Mai” (梅) là âm Hán-Việt, âm Hán-Nhật (ON) là Bai, âm thời nước Ngô bên Trung Hoa của chữ này là “Me”, từ đó mới có âm Nhật (kun) là “Mume” và rồi “Ume” tức “Mơ”. Mai Nhật thuộc chi Anh Đào, họ Hồng (薔薇 = Bara, Tường Vi), hoa nở vào cuối đông, thường màu trắng, hồng hay đỏ (rất hiếm khi có màu vàng) và cho trái, còn Mai Việt thuộc họ Okuna(ockunacea) nhiệt đới, hoa nở vào lúc nóng (khoảng 30 độ C), màu vàng và không cho trái.
Do đó tuy cùng nói 4 loại thực vật tượng trưng 4 mùa là: “Mai – Lan – Cúc – Trúc” (梅蘭菊竹), người Việt hiểu Mai theo hoa Mai của mình nhưng cũng như phải viết chữ Hán thì viết là Mai 梅 cho tiện, còn người Hoa và Nhật tất nhiên hiểu nghĩa là “Mơ” của họ
Ở Nhật có Kim Mịch Mai, 金糸梅hoa 5 cánh và nhiều nhụy, màu vàng giống Mai Vàng Việt Nam, và cũng có một số loại Mai khác, tất cả cùng gốc từ Trung Quốc Nổi tiếng nhất là loại Robai (蝋梅, Lạp Mai), gọi là lạp vì cánh hoa hơi trong, trông như bằng sáp nến và có mùi thơm, đa số hoa hướng hạ (hướng xuống đất). Đăc tính chung của loại Lạp Mai này là nở vào cuối đông, tháng 12 đến tháng 3, nên trước khi thưởng thức hoa Anh Đào, người yêu hoa có thể đi ngắm hoa Mai. Một số loại hoa Mai tiêu biểu như:

– Kinshibai (Kim Mịch Mai), loại mọc thành bụi thấp, hoa kép 10 cánh, màu vàng tươi, nhiều nhụy, nở vào mùa hè, hướng thượng, riêng hoa trông rất giống Mai Vàng Việt Nam.
– Kobai (Hồng Mai紅梅,), cây cao, có hoa 5 cánh màu đỏ, nhụy màu vàng, nở vào tháng 2, 3.
– Mangetsu Robai (Mãn Nguyệt Lạp Mai滿月蝋梅),hoa kép 12 cánh tròn, có màu vàng tươi, có mùi thơm như hoa Lài.
– Obai (Hoàng Mai黄 梅) hoa màu vàng nhạt, đặc biệt có tới 6 cánh nhưng chỉ có 1 nhụy cùng màu.
– Robai (Lạp Mai 蝋梅 ), còn gọi là Tobai hay Karaume (Đường Mai唐 梅 ), hoa kép 12 cánh kép tròn hay dài, lớp ngoài màu vàng nhạt, lớp trong màu đỏ tía.
– Shidare Ume (Chi Thùy Mai 枝垂 梅), gọi là chi thùy vì cành rũ, hoa kép 10 cánh màu hồng hay trắng, đặc biệt đầy hoa dọc theo cành, nở vào tháng 2, 3.
– Shira Ume (Bạch Mai白梅), hoa 5 cánh màu trắng, nhụy màu vàng, nở vào tháng 2.
– Soshin Robai (Tố Tâm Lạp Mai 素心 蝋梅 ), hoa kép tròn hay dài, lớp ngoài và trong đều màu vàng.
– Warobai (Hòa Lạp Mai 和 蝋梅 ), hoa kép tròn, lớp ngoài màu vàng nhạt, lớp trong màu đỏ tía.

Một số Mai đặc biệt nở vào mùa đông lạnh giá gọi chung là Kanbai (寒梅, Hàn Mai) như:

– Hitoe Kanko (Nhất Trùng Hoàng Hồng 一重 黄 紅), hoa 5 cánh màu hồng, nhụy vàng nhạt.
– Toji (Đông Chí 東 至 ), hoa 5 cánh màu trắng, nhụy màu vàng.
– Tamabotan (Ngọc Mẫu Đơn ), hoa kép 10 cánh màu trắng, nhụy màu vàng.
– Yae Kanko (Bát Trùng Hoàng Hồng 八重 黄 紅 ), hoa kép nhiều lớp như hoa Vạn Thọ, màu hồng, nhụy màu vàng.

Việt Nam có Nhị Độ Mai tức Mai Tứ Quý (Nhật Bản chỉ trồng chơi rất ít), là một loại Mai Vàng nhưng khi cánh hoa rụng sẽ lộ đài hoa màu đỏ ôm lấy nhụy, rồi nhụy kết hạt, hạt lớn dần đẩy đài hoa ra, trông như nở lần thứ hai.

Ở Nhật và Trung Quốc còn một loại Mai nữa, lạ lắm, cây này vốn là một loại thảo chỉ cao độ 20 cm, lá hình trái tim, đôi khi thấy ở các lạch nước nông, vùng núi ẩm thấp. Hoa 5 cánh màu vàng nhạt, tuy nở trong nước vào khoảng tháng 8-10, nhưng hình dáng cũng giống hoa Mai nên có tên là Umebachi (Mai Bát 梅鉢 ), cây thì gọi là Umebachiso (Mai Bát Thảo梅鉢草 ), hay vì sống như loại rong nên còn gọi là Umebachimo (Mai Bát Tảo 梅鉢 藻 ), tên khoa học là Parnassiapalustrisl.

Hoa kỳ cũng có nhiều loại Mai Vàng Trước tiên là loài mai vàng xinh đẹp của Mỹ tên khoa học là Ochna pulcra , cây cao 5m , mọc rộng 3m , mọc chậm, hoa màu vàng chanh lợt, ở Hoa Kỳ nở vào mùa thu hoa đầy cây dày dặc thơm ngát ( có lẽ ít thấy ở các giống mai vàng Việt Nam ), rất thích hợp ở những gia viên tương đối nhỏ bé ở Hoa Kỳ. Cây rụng lá một thời gian ngắn vào cuối đông. Vào mùa xuân ở Mỹ, lộc đâm ra đầu tiên màu tím, rồi đỏ dần sau đó lá mới xanh. Vào thu, lá đổi màu rất lạ, trước khi lá rụng. Lá răng cưa nhỏ mịn và láng bóng. Cây thích nhiều ánh nắng và chịu đựng được lạnh. Đây là một lòai mai vàng Ochna, đáng du nhập, vào nước ta , bổ sung mai vàng theo cách đâm lá , rụng lá , hoa nở đầy cành mùa thu thay vì đầu xuân dịp Tết , hương thơm ngát và cho ai ở Bình Định thích cành hoa mai vàng chen lá xanh hơn là chỉ tòan hoa. Trái cũng màu xanh tươi tắn , khi chín màu đen , chim chóc thích ăn . Sau đó xuất hiện hai lòai mai khác , thường bán trồng chậu, gọi là mai tứ qúi . Không hiểu tại sao lại có tên là tứ qúi , ba tháng nở hoa một lần ( ? vì mai nước ta, nhất là mai họ Hoa Hồng, nhiều lắm là nở hai lần ” nhị độ mai ” ) hay là tại vì hoa trái tồn tại lâu dài, xuân hạ thu đông , nở đầu hạ , cuối xuân ( vào dịp Tết )cánh hoa vàng, sau đó cánh rơi rụng thì lá đài màu đỏ chói. mọc lên ở tâm đỏ 5 hay nhiều trái nhỏ màu xanh , rồi chuyễn qua màu đen đậm láng bóng, tương phản rỏ rệt với lá đài đỏ . Hay cũng tại mai vàng này luôn luôn có lá xanh – evergreen , không rụng lá mùa đông ? Lòai nhiều hoa , nhưng tương đối nhỏ tên khoa học là Ochna multiflora hay Ochna serrulata , tên chung là bụi mắt chim – bird’s eyes bush. ở giai đoan trái chín đen láng bóng , con trẻ Mỹ xem tựa mắt và tai chuột, kiểu Mickey Mouse của phim Disney. Lá bầu dục , 5-10cm, dai như da thú , răng cưa đều đặn , khi mới ra lộc thì lá màu đồng thau , sau đó mới màu xanh. Chịu đựng được nhiệt độ dưới không và nhiệt độ cao 35-40 độ C . Cũng như chịu đựng khá giỏi khô hạn , khi cây mọc đã khá cao. Ưa đất ít acid. Ưa bóng râm một phần nào . Trồng thùng gổ , chậu sành , chậu đất lớn đều tốt. Trồng làm phên dậu cũng tốt . Lòai tứ quí thứ hai là Ochna kirkii hay Ochna thomasiana hay mai trái đen huyền, nguồn gốc ở Hawaii , nhưng mùa Tết người Việt bán hoa mai vàng này lại gọi là mai nguồn gốc Phi Luật Tân, cho có vẽ Á đông , gần Việt Nam hơn chăng ? Bụi nhỏ như serrulata và thưa cành hơn. Thân có sẹo trắng. Lá mọc luân phiên (nên gọi là tứ quí ?) đầy lông . Hoa to hơn 3- 5cm. Trái đen huyền, mọc thẳng đứng trên đài đỏ láng bóng . Các nhà viên học không dám sử dụng lọai này, sợ chim thích ăn trái này nhả hột rải rác, lan tràn khắp đồng nội như cỏ dại khó trị , mọi loài hoa Ochna Mỹ kể trên thật ra nguồn gốc các xứ Nam Phi Châu , trồng lâu ngày ỏ Mỹ nên gọi lầm là mai vàng Mỹ . Kể cả loài mai đỏ O. atropurpurea GS Phạm Hoàng Hộ kể ra ở sách Cây Cỏ Việt Nam cũng nguồn gốc Nam Phi ( Natal hay Mozambique ) . Mai có nhiều loại. Về mặt cấu trúc, mai được chia ra mai sẻ, mai châu, mai liễu, mai chùm. Dựa vào màu sắc, mai được sắp thành hoàng mai, bạch mai, thanh mai, hồng mai (2). Trong sách Cây cảnh, hoa Việt Nam (**), ông Trần Hợp kê năm loài hoa mai thuộc ba họ. Cây mai tứ quý tức mai đỏ Ochna atropurpurea DC, cây huỳnh mai tức mai vàng O. integerrima (Lour.) Merr. (còn có tên O. harmandii H. Lec) và cây mai vàng thơm Ouratea lobopetala Gagnep. thuộc họ Mai tức Lão mai Ochnaceae. Cây mai chấm thủy Wrightia religiosa (Teijeims. et Binn.) Hook.f., hoa màu trắng xoè rất thơm, chủng lá nhỏ trồng làm cảnh trong chậu gọi là cẩm mai, thuộc họ Trúc đào Apocynaceae. Còn cây mai gốc Nhật Prunus mume Sieb. et Zucc. (hay Armaniaca mume Sieb.) thì thuộc họ Hoa hồng Rosaceae.

Việt Nam gọi mai đỏ lòai Ochna atropurpurea DC ( mai này mới đúng là mai tứ qúi vì hoa vàng trổ lẽ tẽ suốt năm ), có mai vàng nhiều cánh, ghép mai cánh vàng lá đài đỏ , hay ghép mai trắng nhiều ít cánh hoa, thuộc hai lòai Ochna integerrima và lòai mai hoa trắng Ochna mauritiana . Mai Ochna mauritiana khác hẳn hoa mai mơ trắng vì mỗi hoa đều có đến 20 – 30 nhụy đực , tua nhụy dài 2.5- 4mm; khi ra trái lá đài uống cong dài ra cuối mùa màu đỏ tím, và trái chín màu đen đủ cở tròn , thuôn , lăng trụ , thẳng đứng; hoa mọc từng chùm , dạng ngù – corymbform chứa 8 – 14 hoa nên Âu Mỹ gọi mai trắng này là mai làm bó hoa – arbre à bouquet .
Nghề chơi hoa mai vàng Ochna Việt Nam đã độc đáo nhất thế giới rồi, nhưng kể ra cũng nên cải thiện thêm một vài phương diện , như lai tuyễn chọn khoa học hoa thơm ngát hơn nữa, lâu tàn hơn nữa ( hay tìm cách dùng hóa chất không độc làm lâu tàn cành hoa mai vàng như ở những hoa cắt cành khác ) , nghiên cứu thêm khiển – forcing hoa bằng các chất điều hòa tăng trưởng ( gibberellin chẳng hạn ) ngòai cách lẫy lá, xông khói, mùa nào cũng nở được cho đúng là tứ qúi hơn nữa, hầu bán cành hoa vào những mùa lễ lạc khác ngòai Tết Nguyên đán . Lựa chọn lòai lai cho nhiều ngù mai vàng làm bó hoa cắt cành , hay cây nhiều cành nhiều hoa hơn , cải thiện cách bón phân ,tưới tiêu, trị bệnh, sâu bọ hay lựa giống kháng … hạ giá thành bán rẽ hơn cho dân gian giới bình dân thưởng thức . Còn ai chuyên về Công nghệ di truyền , nếu rảnh rỗi xin đưa những gen cần thiết tuyễn chọn thành hoa mai xanh dương – blue như Nhật đã làm hoa hồng xanh dương với genes bệnh mật xanh dương của vua Henry VIII và của hoa Dạ Yên Thảo – Petunia .

Hiện nay chỉ có mai Ochna xanh lục- green, ngòai các mai Ochna trắng, đỏ, đen huyền ( trái ) mà thôi .
Hoa Mai Trong Văn Chương Cổ Điển:
Loài Mai này hoàn toàn khác biệt với giống Mai vàng đã có từ lâu đời tại Miền Nam VN. Giống Mai này có tên khoa học là Prunus Mume, thuộc họ Hoa Hồng . có khoảng 300 loại. Cây mơ cao từ 6 đến 9 mét, lá rộng tròn và dài, đầu nhọn, có răng cưa.Hoa nở vào đầu xuân, sau đó mới nảy lá, đài hoa đỏ tía hoặc xanh thẫm, hoa thường có 5 cánh với hai sắc: trắng và hồng. Hoa mai mơ sắc trắng còn được gọi là Lục Ngạc Mai. Hoa kết thành quả, quả khi chưa chín có màu xanh, khi quả chín có màu vàng Trái có vị chua ngọt, mùi thơm phảng phất rất lâu Mai này tương cận với cây Mơ, có tên khoa học Prunus Armeniaca Lin, cũng như cây Đào (Prunus Persica Stokes). Mai này có hoa năm cánh, màu trắng, hồng hay đỏ thắm, mùi thơm. Quả Mai lúc sống màu xanh và biến thành màu vàng khi chín. . Người Trung Hoa miền Quý Châu, đem sấy khô thành quả Ô Mai hay Ô Môi và đem bán ở các thị thành VN mà chúng ta gọi trại là Xí Muội. Những chữ Mai trúc trong văn chương cổ điển Trung Hoa, chính là loại Mai này.. – Nơi núi rừng quanh chùa Hương, thuộc vùng Mỹ Đức, tỉnh Hà Tây, Bắc Việt có những rừng mơ trắng xóa, phong cảnh này được nhắc đến rất nhiều trong thi ca Việt Nam Phần trên về Thực vật học ,dựa vào bài nghiên cứu của giáo sư Tôn Thất Trình,một vị thầy đáng kính,một trong những con chim đầu đàn chuyên gia nông học miền Nam.Thầy Tôn Thất Trình đã phân tách và chỉ cho chúng ta cặn kẽ, rõ ràng sự khác biệt giữa các loài mai mà các cụ thường lầm lẫn 🙄


Lê Phạm Trung Dung
– theo tài liệu của giáo sư Tôn Thất Trình và Đổ Thông Minh-

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Chuyên mục

%d bloggers like this: